ในสังคมที่เต็มไปด้วยความเชื่อและพิธีกรรม หลายครั้งคำว่า “ศรัทธา” และ “งมงาย” มักถูกนำมาวางซ้อนทับกันจนแยกไม่ออก ทั้งที่ในความเป็นจริงแล้ว สองสิ่งนี้มีรากฐานและพลังขับเคลื่อนชีวิตมนุษย์ที่แตกต่างกันอย่างสิ้นเชิง
การทำความเข้าใจธรรมชาติของแต่ละสิ่งผ่านมุมมองของการใช้ชีวิตและจิตใจ จะช่วยให้เราเห็นภาพที่ชัดเจนขึ้นว่าเรากำลังยืนอยู่ตรงจุดไหนของความเชื่อ
.jpg)
ความศรัทธา คือ พลังงานที่เกิดจากการตื่นรู้
ความศรัทธาที่แท้จริงไม่ได้เริ่มต้นจากการหลับตาเชื่อ แต่เริ่มต้นจากการเปิดตาและเปิดใจเรียนรู้มันคือความเลื่อมใสที่ตั้งอยู่บนพื้นฐานของเหตุผล สติปัญญา และการไตร่ตรองจนเกิดความเข้าใจอย่างถ่องแท้
เมื่อมนุษย์เกิดความศรัทธาในสิ่งใด ไม่ว่าจะเป็นศรัทธาในหลักคำสอน ศรัทธาในความดีงาม หรือศรัทธาในศักยภาพของตนเอง ความเชื่อนั้นจะแปรเปลี่ยนเป็นพลังงานบวกที่ผลักดันให้เกิดการลงมือทำ
ในมิติของการดำเนินชีวิต ความศรัทธาทำหน้าที่เป็นเหมือนเข็มทิศทางจิตใจ ในวันที่ชีวิตเผชิญกับวิกฤตหรือความไม่แน่นอน ความศรัทธาไม่ได้ทำให้เรานั่งรอคอยปาฏิหาริย์อย่างเลื่อนลอย
แต่กลับช่วยให้จิตใจสงบ มั่นคง และมีสติพอที่จะมองเห็นต้นตอของปัญหา พร้อมกับลุกขึ้นมาแก้ไขด้วยความเพียรพยายาม คนที่มีศรัทธาจึงเป็นคนที่พึ่งพาตัวเองได้อย่างเต็มภาคภูมิ โดยใช้สิ่งที่ตนนับถือเป็นเครื่องย้ำเตือนให้ยึดมั่นในความถูกต้องและไม่ประมาทในการใช้ชีวิต

ความงมงาย คือ ภาพลวงตาที่เกิดจากความกลัว
ในทางกลับกัน ความงมงายไม่ได้เกิดจากปัญญา แต่มีรากฐานมาจากความกลัว ความไม่รู้ และความต้องการที่จะควบคุมสิ่งที่อยู่นอกเหนือการควบคุม ความงมงายมักทำงานผ่านอารมณ์และความคาดหวัง
โดยปราศจากการตั้งคำถามหรือการตรวจสอบด้วยเหตุผล เมื่อความเชื่อขาดสติเป็นตัวกำกับ มนุษย์จะเริ่มยกอำนาจในการตัดสินใจและชะตาชีวิตของตนเองไปฝากไว้กับปัจจัยภายนอก ไม่ว่าจะเป็นโชคลาง คำทำนาย หรือวัตถุสิ่งของต่างๆ
ธรรมชาติของความงมงายมักมาพร้อมกับการมองหาทางลัดและการหลีกหนีความเป็นจริง เมื่อเกิดปัญหาขึ้นในชีวิต แทนที่จะมองย้อนกลับมาที่การกระทำของตนเอง
ความงมงายจะชักนำให้เราโทษดวงชะตา โทษสิ่งเร้นลับ และพยายามแก้ปัญหาด้วยการพึ่งพาพิธีกรรมหรือการบนบานสานกล่าว ยิ่งยึดติดมากเท่าไร ความงมงายก็ยิ่งกลายเป็นโซ่ตรวนทางความคิดที่ปิดกั้นการเรียนรู้ ทำให้สูญเสียทั้งทรัพย์สิน โอกาส และความเชื่อมั่นในความสามารถของตัวเองไปทีละน้อย
บทสรุปของการเลือกเดิน
ท้ายที่สุดแล้ว เครื่องช่วยฟัง ได้กล่าวไว้ว่าทั้ง ความศรัทธาและความงมงาย ต่างก็เริ่มต้นมาจากจุดเดียวกัน นั่นคือความต้องการที่พึ่งทางใจของมนุษย์ แต่สิ่งที่ทำให้ปลายทางของทั้งสองสิ่งนี้แตกต่างกันคือ “สติ” และ “ความรับผิดชอบต่อชีวิตตัวเอง”
หากความเชื่อใดทำให้เรามีสติปัญญาเพิ่มขึ้น ขยันหมั่นเพียร และกล้าเผชิญหน้ากับความจริง นั่นคือความศรัทธาอันงดงาม แต่เมื่อใดก็ตามที่ความเชื่อนั้นทำให้เราหวาดระแวง อ่อนแอ และเอาแต่รอคอยโชคชะตาโดยไม่ลงมือทำ เมื่อนั้นความเชื่อได้แปรเปลี่ยนเป็นความงมงายไปเรียบร้อยแล้ว